ਕੀ ਪੰਜਾਬ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ?–ਐਮਜੇਐਸ ਸੰਧੂ

 

 ਲੁਧਿਆਣਾ

(ਜਸਟਿਸ ਨਿਊਜ਼  )

ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਦਿਆਲਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਰ ਬਾਰੇ ਖਦਸ਼ਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸਿਰਫ਼ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਹ ਦੂਰਦਰਸ਼ਤਾ, ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ ਬਾਰੇ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਬਿੰਦ ਸਾਗਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉੱਪਰਲੇ ਕੈਚਮੈਂਟ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵਾਂਗ ਹੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਹੜ੍ਹ ਵਰਗੀ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਜੋ ਵਿਆਪਕ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾਵੇ । ਅੱਗੇ ਖ਼ਤਰਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਫ਼ਤ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ “।

ਸੰਧੂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ , “ਬਾਰਿਸ਼ ਦੇ ਮੌਸਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਅਸਧਾਰਨ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉੱਚਾ ਹੋਣ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਿਘਲਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਧਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਧੂ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭੰਡਾਰ ‘ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਭਾਰੀ ਮਾਨਸੂਨ ਬਾਰਿਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਧੂ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਅਚਾਨਕ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੇ ਪੈਟਰਨਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਲ ਭੰਡਾਰ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ, ਜੇ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗੇਟ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਾਧੂ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣਾ ਜਾਂ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ”।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚਿੰਤਤ ਨਾਗਰਿਕ ਬ੍ਰਿਜ ਭੂਸ਼ਣ ਗੋਇਲ ਨੇ ਵੀ ਸੰਧੂ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ, “ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਹੜ੍ਹ ਚੇਤਾਵਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਆਪਣੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਨਹਿਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਨੀਵੇਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੁਬਾਰਾ ਪਾੜ ਪੈਣ ਦੀਆਂ ਕਈ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਈ ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਾਸ਼ਤ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਹੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਧਨ ਮਰ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬੀਐਮਬੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਤਾਲਮੇਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੱਸ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਬੀਬੀਐਮਬੀ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਕੇ ਰਾਜ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ “।