ਸੱਚ ਉਹ ਦੌਲਤ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖਰਚ ਕਰਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਭਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹੋ। ਝੂਠ ਉਹ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਜੀਵਨ ਲਈ ਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋ-ਪਲ ਸੁੱਖ।
ਸੱਚ ਦਾ ਮਾਰਗ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਜੀਵਨ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੈ; ਝੂਠ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਇੱਕ ਦੁਖੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਿਖਰ ਹੈ।-ਐਡਵੋਕੇਟ ਕਿਸ਼ਨ ਸਨਮੁਖਦਾਸ ਭਵਨਾਨੀ,ਗੋਂਡੀਆ,ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ
ਗੋਂਡੀਆ //////////////////// ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ,ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ, ਅਹਿੰਸਾ, ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ, ਸਰਵਉੱਚ ਧਰਮ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ-ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਦੇ ਰੂਪ ਰਾਜਾ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।ਮੈਂ,ਐਡਵੋਕੇਟ ਕਿਸ਼ਨ ਸਨਮੁਖਦਾਸ ਭਵਨਾਨੀ, ਗੋਂਡੀਆ,ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਝੂਠ ਕਈ ਝੂਠਾਂ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਝੂਠ ਦੀ ਦਲਦਲ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮੌਜੂਦਾ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਸੱਚ ਦੇ ਰੂਪ ਰਾਜਾ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਸੱਚੇ ਰਾਜਾ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਸੇ ਲਈ ਅੱਜ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੋਂ ਅਣਗਿਣਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ, ਅੱਜ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ, ਇਸ ਮਹਾਨ ਹਸਤੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਹਰ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਵਤਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ: “ਸੱਚ ਨੂੰ ਨਕਲੀ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਛੁਪਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ,” “ਸੱਚ ਕਦੇ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ,” “ਸੱਚ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ,” “ਸੱਚ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ,” “ਸੱਚ ਨੂੰ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।”ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ “ਸੱਤਯਮੇਵ ਜਯਤੇ” ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖਾਂਗੇ। ਇਹ ਇੱਕ ਤੱਥ ਹੈ ਕਿ ਸੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ।
ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸੱਚ ਦੌਲਤ ਹੈ; ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ ਖਰਚ ਕਰੋ, ਫਿਰ ਜੀਵਨ ਭਰ ਇਸਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣੋ। ਝੂਠ ਇੱਕ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ ਜੋ ਪਲ ਭਰ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜੀਵਨ ਭਰ ਇਸਨੂੰ ਚੁਕਾਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਿਲਕੁਲ ਸੱਚ! ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੋਵੇਗਾ! ਅਸੀਂ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਹੀ ਸਵਰਗ ਦੇਖ ਸਕਾਂਗੇ। ਜੇਕਰ ਹਰ ਭਾਰਤੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੋਵੇ, ਮੰਤਰੀ ਹੋਵੇ, ਨੇਤਾ ਹੋਵੇ, ਵਰਕਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾਲਕ, ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਯਾਨੀ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਰਕਾਰੀ ਫਰਜ਼ਾਂ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਰੁਟੀਨ ਵਿੱਚ, ਯਾਨੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਪਹਿਲੂ ਵਿੱਚ ਖਰਚ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਨਗੇ, ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਵਰਗੀ ਸੁੰਦਰ ਰਚਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣਗੇ। ਭਾਰਤ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ-ਮੁਕਤ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਸਾਕਾਰ ਕਰੇਗਾ। ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਅਦਾਲਤ, ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਝੂਠ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਝੂਠ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਹਾਰਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਬੇਈਮਾਨ, ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰ, ਝੂਠੇ, ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਆਦਿ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਥਿਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਝੂਠ ਦਾ ਖੂਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਝੂਠੇ ਵਿਵਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਅਸਥਾਈ ਵਿੱਤੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਵੀ ਅਸਥਾਈ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਿਆਜ ਸਮੇਤ ਭਾਵ ਵਾਧੂ ਦੁੱਖ ਸਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਛਤਾਵਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸਰਵ ਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਤੋਂ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਫਸਲਾਂ ਖਾ ਲਈਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਹੁਣ ਪਛਤਾਉਣ ਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ??
ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਸੱਚ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਸੱਚ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਵਿਹਾਰਕ ਸੱਚ ਅਤੇ ਅਸਲ ਸੱਚ। ਵਿਹਾਰਕ ਸੱਚ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਦੇਖਿਆ, ਸੁਣਿਆ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਬੋਲਣਾ। ਵਿਹਾਰਕ ਸੱਚ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਸੱਚ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਲਈ ਝੂਠਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣਾ ਸੱਚ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਹਾਰਕ ਸੱਚ ਅਨੁਭਵ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ, ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅਸਹਿਮਤੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਇਮਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਲੋਕ ਹੀ ਸੱਚ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਮਾਨਦਾਰ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਝੂਠੇ, ਬੇਈਮਾਨ ਅਤੇ ਚਲਾਕ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਝੂਠ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਸੱਚ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ “ਸਤੇ ਹਿਤਮ”, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਜੋ ਲਾਭਦਾਇਕ ਜਾਂ ਭਲਾਈ ਹੈ। ਸੱਚ ਤਿੰਨਾਂ ਦੌਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਭੂਤਕਾਲ, ਵਰਤਮਾਨ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ, ਅਤੇ ਇਹ ਅਸਲੀਅਤ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, ਸੱਚ ਜਾਣਨਾ, ਸਮਝਣਾ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ, ਕਹਿਣਾ ਅਤੇ ਸੱਚ ਅਤੇ ਅਸਲ ਕੀ ਹੈ ਉਸ ਬਾਰੇ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਚੇਤਨਾ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੱਚ ਲਈ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਝੂਠ ਲਈ ਨਫ਼ਰਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਸੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਉਣਾ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਠੀਕ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕਦੇ ਹਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਵਰਗੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੱਚਾ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਮਾਰਗ ‘ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਮਾਰਗ ‘ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿੰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੁਕੀਆਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ: ਸੂਰਜ, ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸੱਚ। ਹਰ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੱਚ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦਾ ਪੱਖ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਤਿਹਾਸ ਸੱਚ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਪੰਨਿਆਂ ‘ਤੇ ਦਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਝੂਠ ਅਤੇ ਝੂਠ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਆਲੋਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਸਹੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ
ਚੰਨ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਵਿਵਹਾਰ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ।’
ਸੱਚੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੇ ਦ੍ਰਿੜ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਡਰਾਇਆ।
ਸੱਚ ਤਪੱਸਿਆ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਝੂਠ ਪਾਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਦਿਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਿਲ ਤੁਹਾਡਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਕਿਸੇ ਨੇ ਧਰਮ ਦੇ ਦਸ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਧ੍ਰਿਤਿਹ ਕਸ਼ਮਾ ਦਮੋਸਤਯਮ ਸ਼ੌਚਮਿੰਦਰਿਆਨਿਗ੍ਰਹਿ। ਧੀਵਿਦਿਆ ਸਤਿਆਮਕ੍ਰੋਧੋ ਦਸ਼ਕਮ ਧਰਮਲਕਸ਼ਣਮ।’
ਭਾਵ, ਧੀਰਜ, ਮੁਆਫ਼ੀ, ਸੰਜਮ, ਅਸਤੇਯ (ਚੋਰੀ ਨਾ ਕਰਨਾ), ਸੌਛਾ (ਅੰਤਹਕਰਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ), ਇੰਦਰੀਆ ਨਿਗ੍ਰਹਿ (ਇੰਦਰੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਚਰਣ ਕਰਨਾ), ਧੀ (ਸਹੀ ਬੁੱਧੀ), ਗਿਆਨ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਭਾਵ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿਣਾ।
ਇਸ ਲਈ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਉਪਰੋਕਤ ਪੂਰੇ ਵਰਣਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਪਾਵਾਂਗੇ ਕਿ ਸੱਚ ਦੌਲਤ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜੀਵਨ ਭਰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਝੂਠ ਇੱਕ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸੱਚ ਦਾ ਮਾਰਗ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਜੀਵਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੈ, ਅਤੇ ਝੂਠ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਇੱਕ ਦੁਖੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਿਖਰ ਹੈ।
-ਸੰਕਲਿਤ: ਲੇਖਕ-ਕਰਜ਼ਾ ਮਾਹਿਰ, ਕਾਲਮਨਵੀਸ, ਸਾਹਿਤਕ ਮਾਹਿਰ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੇਖਕ, ਚਿੰਤਕ, ਕਵੀ, ਸੰਗੀਤ ਮੀਡੀਆ, ਸੀਏ (ਏਟੀਸੀ), ਐਡਵੋਕੇਟ ਕਿਸ਼ਨ ਸਨਮੁਖਦਾਸ ਭਵਨਾਨੀ, ਗੋਂਡੀਆ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 9359653465
