ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਫਿਰਦੌਸ ਕਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ‘ਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ – ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ਤਿਆਰ। 

ਗੋਂਡੀਆ – ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਸਵਰਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਕੋਈ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਮੈਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਚ ਵੀ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਸਵਰਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਡਰ ਸੰਪਰਕ, ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ, ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਧਾਰਾ 370 ਨੂੰ 5 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਨੇ ਪਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 2019.ਧਾਰਾ 370 ਨੂੰ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਹਸਤਾਖਰਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਾਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਨਵੇਂ ਅਧਿਆਏ ਜੋੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ  ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੋਇਆ ਕਿ ਅੱਜ ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਨ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 10-20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੋਨਮਰਗ ਟਨਲ ਐਂਡੋਮੈਂਟ ਮਾਨਯੋਗ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਹ 13 ਜਨਵਰੀ, 2025 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਜਲਦੀ ਹੀ ਚੇਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ‘ਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਟਰੇਨਾਂ ਚੱਲਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਜੋ ਜਨਵਰੀ 2025 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।ਅਜਿਹਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।ਕਿਉਂਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਕਹਾਣੀ, ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ‘ਤੇ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਮੀਡੀਆ ‘ਚ ਮੌਜੂਦ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਸ ਲੇਖ ਰਾਹੀਂ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ ਕਿ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਵਰਗ ਕਿੱਥੇ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ, ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚੋਣ ਰੇਲ ਪੁਲ ਤਿਆਰ ਹੈ?

ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ 13 ਜਨਵਰੀ, 2025 ਨੂੰ ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ ਲਿਮਿਟੇਡ ਨੇ ਇਸ ਸੁਰੰਗ ਨੂੰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਲਈ ਇੱਕ ਗੇਮ ਚੇਂਜਰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਾ ਸਿਰਫ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਲੱਦਾਖ ਦਰਮਿਆਨ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਕਰੇਗਾ, ਜ਼ੈੱਡ ਮਾਰਡ ਟਨਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜ਼ੋਜਿਲਾ ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਕੰਮ 2028 ਤੱਕ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।ਇਹ ਖੇਤਰੀ ਰੱਖਿਆ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇਵੇਗਾ,ਲੱਦਾਖ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਲਾਭ (1) ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਗੰਗਾਂਗੀਰ ਤੋਂ ਸੋਨਮਰਗ ਤੱਕ ਨਿਰਵਿਘਨ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏਗੀ (2)ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ -1 ‘ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਦੂਰੀ 49 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 43 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।(3) ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 30 ਕਿਲੋਮੀ ਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। (4) ਇਹ ਸੁਰੰਗ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋਵੇਗੀ।ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਰਣਨੀਤਕ ਮਹੱਤਵ (5) ਸੋਨਮਰਗ ਅਤੇ ਗਗਨਗੀਰ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਇਹ ਸੁਰੰਗ 8,650 ਫੁੱਟ ਦੀ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਕਟਕਾ ਲੀਨ ਸਥਿਤੀਆਂ ਲਈ 7.5 ਮੀਟਰ ਚੌੜਾ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਰਸਤਾ ਹੈ।ਲੱਦਾਖ ਨੂੰ ਸਾਲ ਭਰ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਜੋੜਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਹ ਸੁਰੰਗ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਰੱਖਿਆ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗੀ।

ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ 13 ਜਨਵਰੀ 2025 ਨੂੰ ਇਸ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ 27 ਮਿੰਟ ਦੇ ਸੰਬੋਧਨ ਨੂੰ ਪੰਜ ਬਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀਏ, ਤਾਂ (1) ਸੋਨਮਰਗ ਟਨਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਲੱਦਾਖ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੀ ਮੰਗ ਅੱਜ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।ਇਸ ਨਾਲ ਸੋਨਮਰਗ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਾਰਗਿਲ ਅਤੇ ਲੇਹ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।ਹੁਣ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਜਾਂ ਬਰਸਾਤ ਦੌਰਾਨ ਲੈਂਡ ਸਲਾਈਡ ਕਾਰਨ ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।(2) ਸੁਰੰਗ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਨਾ ਡੋਲੇ, ਨਾ ਹੀ ਘਰ ਪਰਤੇ ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਲਈ, ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਲਈ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾਈ। , ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਸੰਕਲਪ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡੋਲਿਆ।ਮਜ਼ਦੂਰ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਨਾ ਡੋਲਿਆ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।  ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਅੱਜ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੱਤ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਯਾਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਗੁਆ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ।(3) ਸੋਨਮਰਗ ਵਿੱਚ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਖੰਭ ਲੱਗਣੇ ਹਨ, ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਤਰੱਕੀ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।  ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ 2047 ਤੱਕ ਵਿਕਸਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਅਜਿਹਾ ਉਦੋਂ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਪਰਿਵਾਰ ਤਰੱਕੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਰਹੇ।ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਸਬਕਾ ਸਾਥ ਸਬਕਾ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਲਗਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।  ਇਸ ਸੁਰੰਗ ਨਾਲ ਸੋਨਮਰਗ ਸਮੇਤ ਪੂਰੇ ਇਲਾਕੇ ‘ਚ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਪੰਗਾ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।(4) ਲੋਕ ਹੁਣ ਲਾਲ ਚੌਂਕ ‘ਤੇ ਆਈਸਕ੍ਰੀਮ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਹਿਲੇ ਔਖੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਾਡਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਸਵਰਗ ਹੋਣ ਦੀ ਪਛਾਣ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਅੱਜ ਰਾਤ ਨੂੰ ਲਾਲ ਚੌਂਕ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਈਸਕ੍ਰੀਮ ਖਾਣ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਚਨਾਬ ਪੁਲ ਦੀ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇਖ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਹੈਰਾਨ ਹੈ।ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਸੰਜਰ ਟਰੇਨ ਦਾ ਟ੍ਰਾਇਲ ਰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਇੱਥੇ 42 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਹਨ।  ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।(5) ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ‘ਚ ਗਰਮੀ ਇੰਨੀ ਹੈ ਕਿ ਠੰਡ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।  ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਕਈ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਦਿਨ ਯਾਦ ਆਉਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।  ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸੂਬੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉਮਰ ਅਬਦੁੱਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਵੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।ਉਹ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਜੀਪ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸੁਰੰਗ ਦੇਖਣ ਗਏ ਸਨ।  ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਲੇਹ ਹਾਈਵੇਅ NH-1 ‘ਤੇ ਬਣੇ 6.4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੇ ਡਬਲ ਲੇਨ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਜੀਪ ‘ਚ ਬੈਠ ਕੇ ਇਸ ਸੁਰੰਗ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਮੋਡ ਟਨਲ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ, ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਲੇਹ ਹਾਈਵੇ ‘ਤੇ ਗਗਨਗੀਰ ਅਤੇ ਸੋਨਮਰਗ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਘੰਟੇ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੁਣ 15 ਮਿੰਟ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ।ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵੀ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਲਈ 3 ਤੋਂ 4 ਘੰਟੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ।  ਹੁਣ ਇਹ ਦੂਰੀ 45 ਮਿੰਟਾਂ ‘ਚ ਤੈਅ ਹੋਵੇਗੀ- ਮੋਦੀ ਜੀ ਜਲਦ ਹੀ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇਣਗੇ, ਉਦਘਾ ਟਨੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਸੀ.ਐੱਮ. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਕਿਤੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੀ ਬੇਨਿਯਮੀ ਦੀ ਕੋਈ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ, ਸੱਤਾ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।ਇਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਤੁਹਾਨੂੰ (ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ), ਤੁਹਾਡੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਤੁਸੀਂ (ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ) ਰਾਜ ਦਾ ਦਰਜਾ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਆਪਣਾ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਕਰੋਗੇ।

ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ 2028 ਵਿੱਚ ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੁਰੰਗ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ 2028 ਵਿੱਚ ਇਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਸੁਰੰਗ ਹੋਵੇਗੀ, Z Mod Tunnel ਦੇ ਅੱਗੇ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ Zojila Tunnel ਦਾ ਕੰਮ 2028 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।  ਇਸ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ, ਬਾਲਟਾਲ (ਅਮਰਨਾਥ ਗੁਫਾ), ਕਾਰਗਿਲ ਅਤੇ ਲੱਦਾਖ ਨੂੰ ਹਰ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਸੰਪਰਕ ਮਿਲੇਗਾ, ਦੋਵੇਂ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸਦੀ ਕੁੱਲ ਲੰਬਾਈ 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 2.15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸਰਵਿਸ/ਲਿੰਕ ਰੋਡ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।  ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਸੁਰੰਗ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 9.2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ।  ਇਹ ਮਨਾਲੀ ਨੂੰ ਲਾਹੌਲ ਸਪਿਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਅਸਲ ਕੰਟਰੋਲ ਰੇਖਾ ਤੱਕ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।ਬਰਫਬਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਫੌਜ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੇ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਫੌਜ ਘੱਟ ਖਰਚੇ ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਮਾਨ ਨੂੰ ਐਲਏਸੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਟਾਲੀਅਨ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ‘ਤੇ ਲਿਜਾਣਾ ਵੀ ਆਸਾਨ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 20 ਅਕਤੂਬਰ 2024 ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਗਗਨਗੀਰ ‘ਚ ਲੇਬਰ ਕੈਂਪ ‘ਚ ਦੋ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕੀਤੀ।ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿਚ ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰ ਰਹੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਕੰਪਨੀ ਦੇ 6ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਂ ਸਮੇਤ 7 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ‘ਚ ਸਥਿਤ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੁਲ ਚਿਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ‘ਚ ਬਣੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ, ਚਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ‘ਤੇ ਜਲਦ ਹੀ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ ਚੱਲਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣਗੀਆਂ।  ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਇਸ ਪੁਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਊਧਮਪੁਰ-ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਬਾਰਾਮੂਲਾ ਰੇਲ ਲਿੰਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੁਣ ਉੱਤਰੀ ਰੇਲਵੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਰੇਲ ਪੁਲ ‘ਤੇ ਰੇਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਇਸ ਪੁਲ ‘ਤੇ 48 ਕੇਬਲ ਹਨ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਮੱਧ ਭਾਗ ਵਿੱਚ.  ਇਸ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ‘ਤੇ ਕੰਮ 2017 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਢਾਂਚਾ ਆਪਣੇ ਬੁਨਿਆਦ ਪੱਧਰ ਤੋਂ 191 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਇਹ ਕੌੜੀ ਵਿਖੇ ਚਨਾਬ ਨਦੀ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਆਈਕੋਨਿਕ ਆਰਚ ਬ੍ਰਿਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨਦੀ ਦੇ ਬੈੱਡ ਤੋਂ 359 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ ਹੈ ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ ਦੇ ਆਈਫਲ ਟਾਵਰ ਤੋਂ 35 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਹੈ।  ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰੇਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਊਧਮਪੁਰ-ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਬਾਰਾਮੂਲਾ ਰੇਲ ਲਿੰਕ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਕਸ਼ਮੀਰ ‘ਚ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ‘ਤੇ ਜਲਦ ਹੀ ਟਰੇਨਾਂ ਚੱਲਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਦੋਸਤੋ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਗੱਲ ਗੁਆਂਢੀ ਅਤੇ ਪਸਾਰਵਾਦੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਤਾਂ ਚਨਾਬ ਪੁਲ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕਿਉਂ ਵਧ ਗਈ ਹੈ?ਰੱਖਿਆ ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਚਨਾਬ ਪੁਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਅਖਨੂਰ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੈ।  ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਕੋਰੀਡੋਰ ਨੂੰ ਚਿਕਨ ਨੇਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਜੇਕਰ ਚੀਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦੇਸ਼ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟੁੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਖਨੂਰ ਖੇਤਰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਚਿਕਨ ਨੇਕ ਹੈ।  ਇਸੇ ਲਈ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਚਨਾਬ ਪੁਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਭਾਰਤ ਲਈ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।  ਹੁਣ ਫੌਜ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕ ਹਰ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵਾਹਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਸਕਣਗੇ।

ਇਸ ਲਈ, ਜੇ ਅਸੀਂ ਉਪਰੋਕਤ ਪੂਰੇ ਵੇਰਵੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੰਮੂ- ਕਸ਼ਮੀਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਫਿਰਦੌਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ – ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਰੇਲ ਪੁਲ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਲਿਖੀ ਕਹਾਣੀ। ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ – ਸੋਨਮਰਗ ਟਨਲ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਰੇਲ ਬ੍ਰਿਜ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਝੁਕਾਇਆ ਸੋਨਮਰਗ ਸੁਰੰਗ ਅਤੇ ਚਨਾਬ, ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲ ਪੁਲ, ਸੰਪਰਕ, ਸਮਾਜਿਕ,ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਵਿਕਾਸ ਹੋਵੇਗਾ

*-ਕੰਪਾਈਲਰ ਲੇਖਕ – ਟੈਕਸ ਮਾਹਿਰ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਸਾਹਿਤਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੇਖਕ ਚਿੰਤਕ ਕਵੀ ਸੰਗੀਤ ਮਾਧਿਅਮ ਸੀਏ (ਏ.ਟੀ.ਸੀ) ਐਡਵੋਕੇਟ ਕਿਸ਼ਨ ਸਨਮੁਖਦਾਸ ਭਵਨਾਨੀਨ ਗੋਂਡੀਆ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 928414145*